{"id":6101,"date":"2016-07-27T09:44:00","date_gmt":"2016-07-27T07:44:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2024-11-12T13:46:10","modified_gmt":"2024-11-12T12:46:10","slug":"escudo-da-capela-de-san-roque-francisco","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/2016\/07\/27\/escudo-da-capela-de-san-roque-francisco\/","title":{"rendered":"ESCUDO DA CAPELA DE SAN ROQUE. Francisco Jos\u00e9 Campos Dorado"},"content":{"rendered":"

<\/a><\/p>\n

Est\u00e1 situado no lateral esquerdo da hermida de San Roque, mesmo o dobrar a esquina da fachada detr\u00e1s dos Cocos situados \u00e1 beira da praci\u00f1a. \u00c9 un escudo de armas espa\u00f1ol con punta, timbrado cun casco mirando a destra de fidalgo antigo, terzado e ensinando cinco griletas ou rexi\u00f1as surmontadas por un burlete. A ambos lados do casco hai d\u00faas flores de seis follas ou estrelas dun bras\u00f3n de pai e nai, tam\u00e9n chamados fidalgos de tres li\u00f1as paternas e maternas e adornado cun penacho de tres plumas. No sost\u00e9n da punta, ten unha preciosa flor de dezaoito follas de onde parten d\u00faas grilandas con motivos florais que adornan o exterior do campo en lugar de lambrequines.<\/p>\n

Non ten data visible, e na bordura lese a lenda: \u201cEN LAS ARMAS Y EL VENZER LLAMAS ES DE SOSTENER\u201d. \u00c9 un escudo cortado cuxa partici\u00f3n alta est\u00e1 a s\u00faa vez partida en dous. Son armas que tam\u00e9n ostentan na familia dos Lamas de Quintalonga (Santalla de Vilaosende) emparentados na zona asturiana onde pronuncian a L como LL pois, a\u00ednda hoxe, por exemplo din: llousa, en vez de lousa. No pazo de Quintalonga, o escudo tam\u00e9n \u00e9 cortado e partido na parte alta en dous, onde primeiro cuartel presenta a \u201cM\u201d de armas dos Montenegro; no 2\u00ba cuartel a \u201cM\u201d coroada e rodeada de sete peixes dos Baamonde, e na partici\u00f3n baixa ou \u201ccampa\u00f1a\u201d presenta t\u00f3dalas armas reunidas do escudo da capela de S. Roque.<\/p>\n

<\/a><\/p>\n

O escudo da capela de S. Roque no primeiro cuartel (destro alto) presenta un crecente case contornado (coas puntas case mirando a sinistra) e cinco estrelas de seis puntas. A representaci\u00f3n da L\u00faa con ollos, nariz e boca, con expresi\u00f3n seria, \u00e9 bastante rara no gravado her\u00e1ldico, pois as\u00ed s\u00f3 se sole representar o Sol. A L\u00faa \u00e9 unha figura natural cuxo s\u00edmbolo era moi estimado por parte da nobreza hebrea que a tra\u00edan representada nos seus zapatos como os patricios romanos e como, a\u00ednda hoxe, a traen alg\u00fans turcos (C\u00f3digo Her\u00e1ldico Hist\u00f3rico de Modesto Costa y Turell, ano 1858, pax.101)<\/p>\n

Dada a rareza da forma e posici\u00f3n do crecente, tam\u00e9n pode deberse a que forma parte da brisura (distintivo no franco-cuartel ou cuartel primeiro) de crecente sobrecargado dunha estrela (neste caso do adorno exterior) que corresponde \u00f3 segundo fillo dunha familia, cuxo primox\u00e9nito ti\u00f1a como brisura unha estrela igual que seu pai.<\/p>\n

Este primeiro cuartel representa as armas dos Luaces da Casa de Camarasa, (en azur, cinco estrelas de ouro surmontadas de un crecente ranversado de plata). Neste caso, est\u00e1 m\u00e1is labrado \u00f3 gusto do artista canteiro que non os canons da her\u00e1ldica, pois o crecente ranversado (coas puntas mirando francamente cara abaixo) est\u00e1 entremedias de d\u00faas e de tres estrelas, e non o lado das cinco estrelas (Luaces, Bras\u00f3ns de Galicia, Vol.I, J.S.Crespo del Pozo). Por outra banda tam\u00e9n poden ser armas reunidas dos Salvatierra: sobre campo de ouro un crecente ranversado de gules surmontando cinco estrelas de ouro. Parecen ser li\u00f1axes de D. Juan Otero de Luaces, con fidalgu\u00eda na Chanciller\u00eda de Valladolid en 1594, entroncadas coas dos Ribadeneira, dos Arias, dos Bermudez de Castro, coas de Gayoso e Guzm\u00e1n, cos Sotomayor e cos Mari\u00f1o de Lobeira, entre outras.
\nO segundo cuartel, presenta tres lises, son armas dos Ares ou dos Don\u00eds. N\u00f3s pensamos que son armas dos Don\u00eds, pois existe a Casa de Don\u00eds en San Miguel de Reinante, emparentados cos Men\u00e9ndez Navia e cos Lamas de moi antigo. A familia do actual propietario D. Jos\u00e9 Mar\u00eda Paz L\u00f3pez, comprou a propiedade fai m\u00e1is de 80 anos a D. Jos\u00e9 Navarro Reverter marido de D\u00aa Mar\u00eda Lamas Sanjurjo descendente de D. Baltasar Men\u00e9ndez de Navia y Villamil, fundador do patronazgo da capela de San Roque, como vemos no Ribadeo Antiguo de Francisco Lanza.<\/p>\n

<\/a><\/p>\n

O terceiro cuartel presenta cinco lapas de lume vivo, unha das figuras her\u00e1ldicas naturais coa que se representa un dos tres elementos armeiros: lume, auga e terra. Son armas propias dos Lamas ou Llamas<\/p>\n

Dentro da capela, sobre o retablo, hai outros dous escudos policromados pertencentes o patronazgo da capela. O esquerdo (mirando de fronte) \u00e9 do fundador D.Balthasar Men\u00e9ndez Navia e Villaamil, casado con D\u00aa Antonia de Estrada e Manrriquez. Este escudo \u00e9 igual que \u00f3 do Pat\u00edn, que \u00f3 da casa dos \u201cCuatro Hermanos\u201d do parque de Ribadeo<\/a> e \u00f3 da Casa do Outeiro de San Miguel de Reinante (descritos nun artigo anterior). O escudo dereito do retablo pertence \u00f3 patronazgo do can\u00f3nico D. Salvador Men\u00e9ndez Navia e Villamil que era tesoureiro da catedral de Mondo\u00f1edo, vinculado \u00f3 do fundador D. Pedro N\u00fa\u00f1ez Llamas e a s\u00faa muller D\u00aa Theresa Rodr\u00edguez de Cora. D.Salvador reedifica a capela polo ano 1719 e deixa o patronazgo en herdanza os seus sobri\u00f1os D. Jos\u00e9 Antonio de Lamas y Men\u00e9ndez e a D. Jos\u00e9 Antonio Ventura Men\u00e9ndez (Ribadeo Antiguo, Francisco Lanza, pax.259). As armas deste escudo dereito policromado pertencen: 1\u00ba cuartel, axedrezado dos Ulloa; 2\u00ba cuartel, cabeza de lobo dos Lobeira; 3\u00ba cuartel, a aguia coroada dos Pardo de Cela e no 4\u00ba cuartel o castelo sobre ondas dos Villaamil.
\nO escudo est\u00e1 moi ben conservado e o casco est\u00e1 a cuberto e abeirado por unha pedra de canter\u00eda na que est\u00e1 labrada unha folla de casta\u00f1o. \u00c9 un pracer poder ver que moitos devotos da capela de San Roque estean contribu\u00edndo \u00e1 restauraci\u00f3n e arranxe do seu contorno co cal manterase en p\u00e9 no tempo, e non desaparecer\u00e1 con toda a s\u00faa historia local gravada como pasou coa Colexiata de Sta. Mar\u00eda do Campo, coa Fortaleza dos Condes de Ribadeo, coa igrexa de Santiago de Vigo, coa capela da Misericordia ou co que est\u00e1 a pasar coa Virxe do Cami\u00f1o que desde que se foron os freires da Consolata… ou coa capela da Trinidad que desde que se foi dal\u00ed o Colexio das Monxas da Caridade…\u00a1en fin! todas estas igrexas e capelas zumegaban e zumegan Historia por cada poro e por cada pedra e non se deben deixar perder. Ribadeo ten Patrimonio Hist\u00f3rico Tur\u00edstico dabondo, repartido por todo o Concello, como para chamar a atenci\u00f3n durante varios d\u00edas tanto a turistas nacionais como a estranxeiros en visitas guiadas, e si ademais se fixera, al menos, un Museo Cient\u00edfico Hist\u00f3rico Arqueol\u00f3xico Etnogr\u00e1fico ter\u00edamos lugares de interese e atractivos todo o ano, e non soamente polo Cami\u00f1o de Santiago, \u201cAs Catedrais\u201d e o Ribadeo Indiano… que tam\u00e9n.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Est\u00e1 situado no lateral esquerdo da hermida de San Roque, mesmo o dobrar a esquina da fachada detr\u00e1s dos Cocos situados \u00e1 beira da praci\u00f1a. \u00c9 un escudo de armas espa\u00f1ol con punta, timbrado cun casco mirando a destra de fidalgo antigo, terzado e ensinando cinco griletas ou rexi\u00f1as surmontadas por un burlete. A ambos […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"activitypub_content_warning":"","activitypub_content_visibility":"","activitypub_max_image_attachments":3,"activitypub_interaction_policy_quote":"anyone","activitypub_status":"federate","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[11,46],"class_list":["post-6101","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sen-categoria","tag-historia","tag-pancho-campos"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6101","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6101"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6101\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6101"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6101"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6101"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}