{"id":2918,"date":"2022-04-30T21:34:00","date_gmt":"2022-04-30T19:34:00","guid":{"rendered":""},"modified":"2024-10-24T15:27:25","modified_gmt":"2024-10-24T13:27:25","slug":"outro-nome-controvertido-praza-de","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/2022\/04\/30\/outro-nome-controvertido-praza-de\/","title":{"rendered":"OUTRO NOME CONTROVERTIDO: PRAZA DE FEDERICO OU DE VICENTE \u00c1LVAREZ MIRANDA? Carlos \u00c1lvarez Lebredo"},"content":{"rendered":"

    <\/span>Artigo publicado na Comarca del Eo de 30 de abril de 2022. A segunda foto que acompa\u00f1a ten un texto sobre o que trata o artigo. A primeira, a vella placa, \u00e9 citada no mesmo. Este artigo \u00e9 continuaci\u00f3n de outro de Carlos \u00c1lvarez Lebredo<\/a><\/p>\n

<\/a><\/p>\n

<\/a><\/p>\n

OUTRO NOME CONTROVERTIDO:
\nPRAZA DE FEDERICO OU DE VICENTE \u00c1LVAREZ MIRANDA?<\/strong><\/span><\/p>\n

Carlos \u00c1lvarez Lebredo<\/strong><\/span><\/p>\n

\t    <\/span>A semana pasada fixemos
\nalgunhas observaci\u00f3ns nestas mesmas p\u00e1xinas<\/a> de \u2018La Comarca del
\nEo\u2019 sobre alg\u00fans dos r\u00f3tulos informativos que acompa\u00f1an os nomes
\nde r\u00faas e prazas nas art\u00edsticas placas de azulexos de Sargadelos
\nque van festoneando o rueiro de Ribadeo. En varias delas s\u00f3
\nrecolliamos algunhas d\u00fabidas e preguntas que nos ti\u00f1an chegado ao
\nrespecto, desde hai anos, dos textos dalgunhas delas. Quen tivese a
\npaciencia de ler aquel texto ver\u00eda que as nosas propostas estaban
\nbaseadas exclusivamente na filolox\u00eda, no rigor ling\u00fc\u00edstico e no
\ndesexo de que a informaci\u00f3n se ofreza coa maior claridade posible.<\/span><\/p>\n

\t    <\/span>Para esta ocasi\u00f3n traemos
\nunha cuesti\u00f3n semellante pero algo m\u00e1is enrevesada. Est\u00e1 claro que
\nhai outra placa manifestamente errada pero tampouco somos quen de
\nesclarecer absolutamente todos os puntos que rodean o asunto. Tr\u00e1tase
\nda placa, recentemente colocada, que sobre seis azulexos de
\nSargadelos pon \u201cPraci\u00f1a de \u00c1lvarez Miranda\u201d e que na parte
\ninformativa engade: \u201cVicente \u00c1lvarez Miranda. Escritor. Pol\u00edtico.
\nMilitar (Cruz Laureado de San Fernando)\u201d. Nada hai que obxectar a
\nesta lac\u00f3nica aclaraci\u00f3n que en s\u00f3 oito palabras perfila moi ben o
\ncitado personaxe. O problema \u00e9 que esa praci\u00f1a leva algo m\u00e1is de
\nsetenta e cinco anos dedicada ao seu irm\u00e1n Federico. Na parte alta
\nda praci\u00f1a a\u00ednda se conserva a placa primitiva, colocada en 1946. \u00c9
\nun sinxelo m\u00e1rmore branco, con letras mai\u00fasculas gravadas en
\nbaixorrelevo e adherido \u00e1 fachada traseira da casa dos D\u00edaz-Fierros.
\nLiteralmente pon: \u201cPlazuela de F. \u00c1lvarez Miranda\u201d. Ou sexa, que
\no personaxe ep\u00f3nimo da praza non \u00e9 Vicente (como se explica na
\nmoderna placa de Sargadelos) sen\u00f3n o seu irm\u00e1n Federico, a quen
\ncorresponde esa letra F.<\/span><\/p>\n

\t    <\/span>Esta cuesti\u00f3n non admite
\nd\u00fabida. En 1946 o concello de Ribadeo quixo homenaxear a cinco
\ndistinguidas persoas da localidade po\u00f1endo o seu nome a varias r\u00faas
\nda vila: o Bispo Veres, J. Vicente P\u00e9rez Mart\u00ednez, Pasar\u00f3n y
\nLastra, Acevedo Rodr\u00edguez e Federico \u00c1lvarez Miranda. O acordo
\nmunicipal \u00e9 de 12 de xu\u00f1o de 1946 e est\u00e1 recollido en portada
\npolos dous semanarios ribadensese os d\u00edas 15 e 16 dese mes. Incl\u00fae
\nunha pequena xustificaci\u00f3n de m\u00e9ritos para cada un deles. Do
\n\u00faltimo, Federico \u00c1lvarez Miranda, subl\u00ed\u00f1ase que \u00e9 un poeta
\nl\u00edrico, de inspiraci\u00f3n fina e delicada, autor de belas
\ncomposici\u00f3ns, entre as que destaca \u201cA una rosa\u201d. Os dous
\nsemanarios locais fix\u00e9ronse eco do citado acordo municipal e
\nposteriormente dos actos de homenaxe e descubrimento das respectivas
\nplacas, que tiveron lugar o d\u00eda 29 de xullo. No caso concreto de
\nFederico \u00c1lvarez Miranda foi Dionisio Gamallo o encargado de eloxiar
\n\u2018in situ\u2019 o escritor, ler un dos seus poemas e descubrir a placa.<\/span><\/p>\n

\t    <\/span>Vicente \u00c1lvarez Miranda
\npuido ter m\u00e9ritos para que unha r\u00faa ribadense levase o seu nome. E
\nincluso \u00e9 probable que a tivese antes do seu irm\u00e1n, pero non esa
\npraci\u00f1a: isto \u00e9 s\u00f3 unha conxectura mi\u00f1a, que se poder\u00eda resolver
\ncon paciencia, acudindo ao arquivo municipal ou revisando actas
\nmunicipais anteriores ao ver\u00e1n de 1946. Insto a que os historiadores
\nlle dediquen tempo. Para establecer esta conxectura bas\u00e9ome s\u00f3 na
\nmi\u00f1a interpretaci\u00f3n (subxectiva, arriscada) dunha nota de Dionisio
\nGamallo publicada xusto un mes antes do citado acordo municipal de
\ndarlle a Federico \u00c1. Miranda o nome da praci\u00f1a. En \u2018La Comarca\u2019
\ndo d\u00eda 12 de maio publicou Gamallo unha semblanza do seu irm\u00e1n
\nVicente \u00c1lvarez Miranda. Entre outras cousas afirma que aos
\nribadenses tenlles que soar este nome \u201ccomo consecuencia de
\nexistir, dentro del casco urbano de la villa, un callej\u00f3n (por
\nfortuna blanco y limpio) rotulado de este modo h\u00e1bil y prometedor:
\n\u2018Traves\u00eda de \u00c1lvarez Miranda\u2019\u201d. D\u00e1 a entender, pois, Gamallo
\nque o \u201ccallej\u00f3n\u201d xa levaba o nome de Vicente cando no concello
\nlle po\u00f1en \u00e1 praci\u00f1a o nome de Federico. Eu non me atrevo a
\nconxecturar m\u00e1is. Pero o que si est\u00e1 claro \u00e9 que, a\u00ednda no caso
\nde que a Traves\u00eda fose de Vicente, a Praci\u00f1a \u00e9 inequivocamente de
\nFederico. <\/span><\/p>\n

\t    <\/span>Xa no seu momento Gamallo
\nintentou aclarar vixentes confusi\u00f3ns entre ambos irm\u00e1ns, por
\nexemplo nas datas de nacemento. E \u00e9 que os dous tam\u00e9n faleceron
\nrelativamente novos e ambos foron escritores. Vicente, m\u00e1is
\napaixonado e de car\u00e1cter vehemente, era capaz de asombrosas
\nimprovisaci\u00f3ns m\u00e9tricas, \u00e1 maneira dos regueifeiros tradicionais,
\npero en versificaci\u00f3n culta. Pero respecto da s\u00faa calidade po\u00e9tica,
\no sempre fiable diagn\u00f3stico de Gamallo, inclu\u00eddo na citada
\nsemblanza de Vicente en \u2018La Comarca\u2019 do 12 de maio de 1946, \u00e9
\nclaro: ref\u00edrese a \u201csu hermano D. Federico, mil veces superior como
\npoeta a Vicente, y digno de la cuidadosa exhumaci\u00f3n a que lo
\nsometeremos\u201d. Esta \u00faltima alusi\u00f3n ref\u00edrese, claro est\u00e1, ao
\nprevisto acordo municipal do mes seguinte de darlle a Federico o nome
\nda praci\u00f1a.<\/span><\/p>\n

\t    <\/span>En definitiva, non te\u00f1o
\nclaro que \u00e1 altura de xu\u00f1o de 1946 Vicente \u00c1lvarez Miranda xa lle
\ndese nome a unha calella (\u201ccallej\u00f3n\u201d) de Ribadeo. \u00c9 probable. O
\nque si est\u00e1 f\u00f3ra de d\u00fabidas \u00e9 que o nome do seu irm\u00e1n Federico
\ndeulle nome \u00e1 praci\u00f1a que se abre desde unha calella procedente de
\nAmando P\u00e9rez e que desemboca, en lixeira costa abaixo, na parte alta
\nda r\u00faa Antonio Otero, case en fronte \u00e1 Costi\u00f1a Padre Sarmiento. En
\ncalquera caso, como a praci\u00f1a leva o nome de Federico, non ten
\nning\u00fan sentido que na moderna placa de Sargadelos se lle atrib\u00faa o
\nnome da praci\u00f1a a Vicente nin que se aclare nela a biograf\u00eda deste.<\/span><\/p>\n

\t    <\/span>Para rematar: Vicente \u00c1lvarez
\nMiranda naceu na casona de Guimar\u00e1n o d\u00eda 30 de maio de 1815 e
\nfaleceu en Veracruz (M\u00e9xico) o 5 de abril de 1858. Federico \u00c1lvarez
\nMiranda naceu na mesma casa o d\u00eda 30 de abril de 1817 e faleceu en
\nRibadeo o 29 de novembro de 1841.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Artigo publicado na Comarca del Eo de 30 de abril de 2022. A segunda foto que acompa\u00f1a ten un texto sobre o que trata o artigo. A primeira, a vella placa, \u00e9 citada no mesmo. Este artigo \u00e9 continuaci\u00f3n de outro de Carlos \u00c1lvarez Lebredo OUTRO NOME CONTROVERTIDO: PRAZA DE FEDERICO OU DE VICENTE […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2919,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"activitypub_content_warning":"","activitypub_content_visibility":"","activitypub_max_image_attachments":3,"activitypub_interaction_policy_quote":"anyone","activitypub_status":"federated","footnotes":""},"categories":[1],"tags":[11,9],"class_list":["post-2918","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sen-categoria","tag-historia","tag-sociedade"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2918","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2918"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2918\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2919"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2918"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2918"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.amarinha.gal\/ribadeando\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2918"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}